Het debat komt tot een vlammende einde als voormalig NVJ-voorzitter Max de Bok een felle tirade houdt tegen zogenaamde amateurjournalisten: “Journalistiek is een vak, beoefend door professionals. Weg met al die amateurs! We moeten ons vak in ere houden!”

Het debat gisteren in Nieuwspoort was georganiseerd door het bestuur van de Zilveren Camera na alle commotie die was ontstaan na de nominatie van een fotoserie van een defensiefotograaf. De vraag van deze avond was wat onafhankelijke fotojournalistiek is en wie mag deelnemen aan de Zilveren Camera.

Even voor de uitbarsting van De Bok had freelance fotograaf Marrigje de Maar geopperd dat de wedstrijd opengesteld zou moeten worden voor alle foto’s, ongeacht de maker. Of dat nou een amateur of professional is, een defensiefotograaf of fotojournalist. “Het gaat om de foto, niet om de broodwinning van de maker.”

Freelance fotograaf Robert Knoth viel haar bij: “Het gaat om het beeld, Wat mij betreft hadden de foto’s van de martelingen in Abu Ghraib de World Press Photo moeten winnen. Dat waren zulke sterke beelden, zo bepalend.”

Maar het idee roept flinke weerstand op. Peter de Jong, fotojournalist van Associated Press meent dat de Zilveren Camera zich dan in een slangenkuil begeeft. “Amateurs hebben geen beroepsethiek, je weet nooit hoe ver ze zullen gaan om een foto te maken. Daar moet je je vingers niet aan branden.”

Het is een opmerkelijk standpunt. Want als fotojournalisten een beroepsethiek hebben, wat houdt die ethiek dan in? Ik wil de winnende foto van 2000 in herinnering roepen: een lichaam in een plas bloed in een Enschedese straat tijdens de vuurwerkramp. Of de foto van 2002 die Robin Utrecht maakte van het lijk van Pim Fortuyn nadat hij over een schutting was geklommen en ME’ers had ontweken om de crime scene te bereiken. Bewijst dat niet dat ook professionals ver gaan om dat ene legendarische beeld vast te kunnen leggen?

Het argument van beroepsethiek is bovendien vreemd omdat journalisten zich vaak met hand en tand verzetten tegen codes waarin hun beroepsethiek wordt vastgelegd. Het is natuurlijk raar om je te beroepen op een beroepsethiek als je die niet openlijk kenbaar maakt en onderschrijft.

En hoe gaat het aflopen met de Zilveren Camera? Er zal waarschijnlijk hoegenaamd niets veranderen. Hans Kouwenhoven, voorzitter van de Stichting Zilveren Camera, concludeerde aan het einde van de avond dat er zeker geen amateurs zullen mogen meedingen: “De wedstrijd staat open voor beroepsfotografen en dat blijft zo.” Zo was er een interessant debat, maar blijft uiteindelijk alles bij het oude.

Debat over onafhankelijkheid in de fotojournalistiek
Georganiseerd door de Zilveren Camera
Dinsdag 12 februari
Nieuwspoort, Den Haag
Deelnemers: Max van Weezel (debatvoorzitter), Peter de Jong (Associated Press), Robert Knoth (freelance), Ronald Vles (jurist), Marrigje de Maar (freelance) en George Marlet (verslaggever Trouw)