Internet als zegen voor de journalistiek

Het gaat nogal eens mis met overledenen in het nieuws. Zo werden onder meer Harry Mulisch, Jules Deelder en de econoom Jan Pen al eens ten onrechte dood verklaard in de media. Kees Buijs noemde deze gevallen gister tijdens de presentatie van het boek ‘Journalistiek in diskrediet’ als voorbeeld van de gemakzuchtige manier waarop veel redacties berichten van elkaar overnemen zonder ze te checken. Met internet als boosdoener. Of juist niet?

In vliegende vaart kunnen onjuiste doodsverklaringen en andere foute feiten gaan rondzingen in de media. Met name op internet, waar het zaak is zo snel mogelijk te publiceren, zo analyseerde Buijs in aula van de Radboud Universiteit in Nijmegen. Dan schiet het controleren van de feiten er op redacties wel eens bij in. Vooral omdat allerlei obscure online concurrenten hun in de nek hijgen.

Internet dus als aanjager van foute berichtgeving. Maar is het zo simpel?

Volgens Buijs kunnen veel fouten verbazingwekkend makkelijk voorkomen kunnen worden. Hij verwees daarvoor naar de ervaringen van factcheckende studenten van de Tilburgse school voor de journalistiek en de Universiteit Leiden, die het afgelopen jaar regelmatig met één telefoontje onjuiste nieuwsfeiten ontmaskerden .

Maar let wel: juist die projecten zijn van de grond gekomen dankzij internet. Vroeger was zoiets een opdrachtje in het klaslokaal, nu zijn het serieuze projecten in de volle openbaarheid van het wereldwijde web.

Bovendien: het is door internet vele malen makkelijker geworden om bijvoorbeeld een rapport te bemachtigen. En om deskundigen te vinden en te raadplegen. Kortom, internet maakt het voor journalisten stukken makkelijker om fouten te voorkomen.

Internet aanwijzen als veroorzaker van journalistiek kwaliteitsverlies snijdt geen hout. Het lost niets op en het is niet terecht. De ware oorzaak van kwaliteitsverlies is de idioterie om koste wat kost de eerste te willen. Daar minder waarde aan toekennen zou wel eens de redding van de journalistiek kunnen zijn.

1 Comment

Add yours →

  1. Het is de paradox van internet dat het zoeken van bronnen veel sneller en gemakkelijker gaat, maar dat journalisten deze mogelijkheid om informatie te checken vaak niet benutten. Ik betwijfel of dat alleen ligt aan de dwang of drang om alles snel op de site te zetten. Bijdragen in de bundel ‘Journalistiek in diskrediet’ wijzen eerder op een andere oorzaak: de routinematigheid waarmee nieuws uit andere media die de redactie betrouwbaar vindt, ongecheckt wordt doorgeplaatst. Inderdaad, Alexander, internet kan een zegen zijn. Jammer dat je nieuwscheckers dat beter in de gaten hebben dan menig journalist.

Geef een reactie