Sinds Web2.0 flink aan de weg timmert zijn ‘participatie’ en ‘interactie’ de toverwoorden. Ook de journalistiek moeten eraan geloven. Op een beetje nieuwssite barst het van de mogelijkheden voor de bezoeker: foto’s inzenden, reacties onder berichten plaatsen, video’s aanklikken, tips versturen, de redactie mailen, de openingspagina personaliseren, chatten met de redactie. Het kan niet op. Maar wie maken er eigenlijk gebruik van?

Die vraag staatd centraal in het onderzoek van Deborah Chung dat onlangs is gepubliceerd in de Journal of Computer-Mediated Communication. Ze liet bezoekers van een krantensite een online enquête invullen over hun gebruik van interactieve toepassingen op nieuwssites.

Vervolgens blijkt dat de gemiddelde bezoeker weinig gebruik maakt van de mogelijkheden. Door de bank genomen wordt elke interactieve toepassing slechts af en toe gebruikt door een sitebezoeker. Vooral de meeste interactieve toepassingen, zoals fora en chatten, kennen een beperkt aantal gebruikers.

En wie zijn die gebruikers van interactieve toepassingen? Het zijn mensen – vooral mannen – die politiek betrokken zijn en vertrouwen hebben in online nieuwssites. Het lijkt dus van belang voor nieuwssites om vertrouwen bij het publiek te kweken om ze te verleiden tot gebruik van de interactieve mogelijkheden.

Maar hoe zit het met dat weinige gebruik van interactieve toepassingen? Hebben mensen er geen behoefte aan? Of is de oorzaak dat nieuwssites veel van de onderzochte toepassingen helemaal niet aanbieden? Uit diverse onderzoeken is immers gebleken dat veel nieuwsredacties de interactieve mogelijkheden van het web nauwelijks benutten.

De beperkte beschikbaarheid van interactieve toepassingen is volgens onderzoeker Chung onmiskenbaar een belangrijke oorzaak van het weinig gebruik. Via e-mail laat ze weten: “Over the past few years, I have observed little or gradual change in the incorporation by major news organizations of interactive features that facilitate interpersonal communication and personal expression. Because of such limited availability, news audiences do not feel accustomed to using these features on news sites. I believe that this will change as more and more news publications are joining the Web 2.0/3.0 movements and allowing news audiences to express their perspectives and join the conversation.”

Onderzoeken zoals deze wekken nogal eens de suggestie dat de waarde van interactieve toepassingen zit in het actieve gebruik door mensen: foto’s insturen, reacties plaatsen, chatten en noem maar op. Maar wellicht zitten veel mensen daar niet op te wachten, maar vinden ze het wel bijzonder leuk of interessant om de bijdragen van andere bezoekers te bekijken. Het zou goed zijn om ook dit passievere gebruik in vervolgonderzoek eens onder de loep te nemen. Dan krijg je een beter beeld van de toegevoegde waarde van al die interactieve toepassingen.