Tag: opleiding

Pleidooi voor journalisten met kennis van zaken

informing the news‘Knowledge-based journalism’. Dat klinkt op het eerste gezicht een beetje gek. Want journalistiek zonder kennis van zaken is toch geen fatsoenlijke journalistiek? Journalisten horen toch te weten waarover ze berichten? Toch is dit precies wat Thomas E. Patterson bepleit in zijn boek ‘Informing the news’: journalistiek die gebaseerd is op kennis.

Het pleidooi van de hoogleraar van Harvard University komt voort uit een grote onvrede met de kwaliteit van het Amerikaanse nieuws. Er is meer nieuws dan ooit, maar niet van de kwaliteit die hij graag zou zien. Terwijl de journalistiek zichzelf altijd legitimeert met hoogdravende opvattingen over democratie en burgerschap, is de praktijk volgens Patterson heel anders. Mensen worden inhoudelijk niet goed op de hoogte gebracht; ze worden overspoeld met meningen, ruzies, tegenstellingen, conflicten en non-informatie.
Read more →

Helpt de ouderwetse journalist zijn eigen vak om zeep?

[Inmiddels is de tweede editie van het Handboek Crossmediale Journalistiek en Redactie verschenen. Bestellen? Kijk hier.]

Boekpresentatie en debat

Het is zover: het Handboek Crossmediale Journalistiek en Redactie ligt bij de drukker. Arjan Dasselaar schreef het leeuwendeel en ik mocht ook een paar hoofdstukken bijdragen.

Op 30 juni wordt het boek gepresenteerd tijdens een debat over de intrigerende vraag: Helpt de ouderwetse journalist zijn eigen vak om zeep?

Kijk hieronder voor meer informatie. Read more →

Waar blijven jonge journalisten?

Het percentage jonge journalisten daalt al enkele decennia. In 1968 was volgens het onderzoek ‘Journalist als beroep’ van Gerard Muskens 34% van de Nederlandse journalisten jonger dan 30 jaar. In 2000 was dat volgens het onderzoek ‘Journalists in the Netherlands’ van Mark Deuze gedaald naar 13%. En cijfers die ik met Liesbeth Hermans en Maurice Vergeer in 2006 heb verzameld voor onderzoek naar internetgebruik van journalisten, laten zien dat toen nog maar 6% jonger dan 30 jaar was. Read more →

Afgestudeerde HBO-journalisten stromen niet door naar journalistieke masters

Flink wat afstudeerders van de HBO’s journalistiek kiezen ervoor om verder te studeren. Liefst 30% doet een vervolgopleiding, zo las ik in een artikel (niet online) over de huidige arbeidsmarkt voor journalsten in Villamedia Magazine van 6 november.

Arbeidsmarktdeskundige Siemen van der Werff van SEO Economisch Onderzoek spreekt in het artikel het vermoeden uit dat het meerendeel van de doorstuderende HBO’ers kiest voor een universitaire master journalistiek. Dat leek me sterk, want uit eigen ervaring weet ik dat aan de master Journalistiek en Nieuwe Media in Leiden maar mondjesmaat HBO-doorstromers worden toegelaten. Zouden de andere journalistieke masters dan volstromen met afgestudeerde HBO’ers? Read more →

Studenten journalistiek ambiëren geen internet


De afgelopen jaren zijn diverse journalistieke masters verschenen aan de Nederlandse universiteiten. Je kunt je afvragen welke invloed dergelijke opleidingen hebben op de opvattingen en werkwijzen van de journalisten in spé. Krijgen we daardoor journalisten die doordachte opvattingen hebben over ethische dilemma’s? Krijgen we journalisten die beter zijn in het beoordelen en verwerken van complexe informatie? Krijgen we journalisten die hun hand niet omdraaien voor een diepgravend onderzoek?

Onlangs verscheen een wetenschappelijk artikel in de European Journal of Communication waarin onderzoekers studenten van journalistieke opleidingen aan universiteiten in Spanje en Engeland met elkaar vergeleken. Volgens de onderzoekers om erachter te komen welke invloed dergelijke opleidingen hebben op de opvattingen en werkwijzen van journalisten. Daartoe verstuurden ze vragenlijsten naar studenten die recentelijk aan hun opleiding waren begonnen.

Daar rollen vervolgens allerlei cijfers uit. Vooral de verschillen zijn natuurlijk aardig om te bekijken. Zo verschilt de motivatie om de journalistiek in te willen. Onder Engelse studenten leeft de verwachting dat de journalistiek voor hen een afwisselende baan zonder sleur in petto heeft. Spaanse studenten spreekt daarentegen het idee aan dat ze als journalist een maatschappelijk functie kunnen vervullen.

Spaanse studenten hebben de ambitie om uiteindelijk terecht te komen bij de televisie, radio of een landelijke krant. Engelse studenten richten zich ook op de televisie of een landelijke krant, maar de radio behoort niet tot hun ambities. Ze kiezen liever voor een tijdschrift.

De Engelse studenten zijn meer geneigd om hun publiek verstrooiing te bieden en gewone burgers aan het woord te laten. Hun Spaanse collega’s ontwikkelen liever de culturele en intellectuele interesse van hun publiek.

Ook op ethisch vlak zijn er verschillen. Onder Spaanse studenten is slechts twintig procent ertoe geneigd om acteurs in te zetten voor reconstructies van nieuwsgebeurtenissen. Engelse studenten hebben minder bezwaren, 85% vindt dergelijke reconstructies geoorloofd. Onder de Engelsen zijn ook meer voorstanders te vinden van verborgen microfoons of camera’s. Daarentegen zijn Spaanse studenten er makkelijker in om hun identiteit als journalist te verzwijgen om aan informatie te komen.

Maar wat moet je met die verschillen? Heb je daarmee aangetoond dat het onderwijs invloed heeft op de opvattingen en werkwijzen van journalisten? Dus niet, want de meting vond plaats toen de studenten aan het begin van hun opleiding stonden. De onderzoekers kunnen dus hooguit concluderen dat er verschillen tussen deze twee groepen studenten aanwezig zijn voordat ze aan hun opleiding beginnen. Maar welke invloed de opleidingen vervolgens hebben op de opvattingen van de journalisten in spé blijft onduidelijk. Het was zinniger geweest om ook een meting te houden na afloop van hun studie, om zo vast kunnen stellen wat er veranderd zou zijn door hun scholing.

Het onderzoek levert nog wel een aardig nieuwsfeit op. In beide landen blijkt internet weinig warme gevoelens op te wekken bij de studenten. De internetjournalistiek ambiëren ze hooguit als eerste baan, maar vrijwel geen enkele student heeft internet als uiteindelijk carrièredoel. De professionals van de toekomst zien internet blijkbaar niet als serieus medium van de toekomst.